Sagittarius A*
Obiekt
astronomiczny,
który jest jasnym i bardzo zwartym źródłem
radiowym w
centrum Drogi
Mlecznej,
częścią większej struktury astronomicznej (Sagittarius
A).
Odległość do źródła wynosi około 8 kpc (2,4×1017 km). Chociaż nie do
końca jest to pewne, na podstawie badań gwiazdy S2,
obiekt
ten
jest uważany przez astronomów
za
supermasywną
czarną dziurę o
masie
około
4,31±0,06 milionów mas
Słońca
(masa
Słońca w przybliżeniu wynosi 2×1030
kg).
Według najnowszych obserwacji
może
ona sięgać nawet 3,7 miliona mas Słońca i mieć promień około pół
minuty
świetlnej (0,06
j.a.).
Badania wskazują również, że czarna dziura zwiększyła swoją masę 2 do
4 razy w ciągu ostatnich 5-10 miliardów lat poprzez pochłanianie
pobliskich gwiazd
Idea
poszukiwania czarnej
dziury w
centrum naszej Galaktyki narodziła się, gdy odkryto czarne dziury w
innych galaktykach, w szczególności w kwazarach.
W roku 1971 Donald
Lynden-Bell i
Martin
Rees zaproponowali
przeprowadzenie w tym celu obserwacji radiowych. Kilka grup
radioastronomów podjęło to wyzwanie i w roku 1974 Balick i Brown
odkryli jasne, zwarte (o rozmiarze kątowym mniejszym niż 0,1″
łuku) radioźródło, położone w dynamicznym centrum Galaktyki. Badania
przy pomocy techniki VLBI
pozwoliły
na jeszcze dokładniejszą ocenę rozmiaru źródła: jest to zaledwie
0,126±0,017 milisekundy łuku na długości fali 3,5 mm
(Shen i in. 2005), co odpowiada rozmiarowi 10 minut świetlnych.
Źródło świeci nie tylko radiowo i na falach milimetrowych, odkryto emisję w zakresie podczerwieni, i nawet w obserwacjach wysokiej rozdzielczości źródło jest widoczne jako punktowe. Promieniowanie rentgenowskie Sgr A* udało się zaobserwować dopiero przy użyciu teleskopu Chandra. Jasność źródła jest bardzo mała, ok. 1033 erg/s. Kolejne obserwacje przyniosły odkrycie, że źródło rentgenowskie zmienia swoją jasność. Odkryto dwa silne pojaśnienia o czynnik około 100, natomiast słabe rozbłyski obserwowane są niemal codziennie. Emisja w podczerwieni jest także zmienna, ale w znacznie mniejszym stopniu, o kilkadziesiąt procent.
źródło : http://www.eso.org/public/archives/images/screen/eso0841b.jpg